Σάββατο 12 Ιανουαρίου 2013

"Λάουρα, ποδιά για όλα τα παιδιά !"



   Η μπλε σχολική ποδιά,  χρόνια ολόκληρα στο παρελθόν, μαρτυρούσε την ιδιότητα του μαθητή, υπηρετούσε την ομοιομορφία  των μελών της μαθητικής κοινότητας, κατά ορισμένες απόψεις και την συνοχή της.
     Πριν από 29 χρόνια, η συζήτηση για το ενδεχόμενο της κατάργησής της, «άναψε» για τα καλά προκαλώντας αντιθέσεις και διχασμούς σε αρκετά σημαντικά κομμάτια της ελληνικής κοινωνίας.

    Εικοσιεννιά  χρόνια πριν,  στις 5/2/1982. η σχολική ποδιά «πέρασε» στο παρελθόν. Το κυβερνητικό μέτρο χαιρετίσθηκε από μεγάλο κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας, ως ένδειξη εκδημοκρατισμού, πλουραλισμού, ελευθερίας στην ανάπτυξη της προσωπικότητας.


   Το μόνο σίγουρο - όπως αποδείχθηκε εκ των υστέρων - ήταν πως ο χρόνος για την κατάργησή της είχε πράγματι ωριμάσει. Η ύπαρξή της δεν εξυπηρετούσε πια καμιά ανάγκη και όλοι αυτοί οι εκφρασμένοι φόβοι
περί ανεξέλεγκτης ανεξέλεγκτης εισαγωγής της μόδας στα σχολεία και της ύπαρξης ενδυματολογικών ανταγωνισμών μεταξύ των μαθητών, στις περισσότερες περιπτώσεις διαψεύστηκαν.


      Οι μαθητές, απεκδύθηκαν με μεγάλη ευκολία την μπλε στολή τους. Πολλοί από αυτούς, μάλιστα,  δήλωναν ανακουφισμένοι καθώς υποστήριζαν ότι  φορώντας την, ασφυκτιούσαν.
   Τα τελευταία χρόνια «άνοιξε» δειλά-δειλά η συζήτηση για την επαναφορά της, με διαφορετική ένταση κάθε φορά. Ποτέ όμως, μέχρι σήμερα, δεν έγινε κάποια σχετική ενέργεια από την πλευρά της Πολιτείας.

tovima
    Τέτοιες μέρες, οι αρχισυντάκτες ζητούσαν οπωσδήποτε ρεπορτάζ για τις τιμές των σχολικών ποδιών. Οι περισσότεροι αγόραζαν από βιοτεχνίες. Οι έχοντες και κατέχοντες φορούσαν Τseklenis, που κόστιζαν τα διπλά χρήματα... 
Το ρεπορτάζ που ακολουθεί είναι απο την εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ κι έγινε το 1980.
      Oι ποδιές καταργήθηκαν το 1982. Τα σχολεία έπαψαν να μοιάζουν με στρατόπεδο και σταδιακά το προαύλιο έγινε πασαρέλα. Πολλές φορές έγινε συζήτηση- ακόμη και στις μέρες μας για επαναφορά του μέτρου -αλλά η πολιτεία ουδέποτε ασχολήθηκε σοβαρά με το θέμα.
    Απ΄ ότι θυμάμαι η ποδιά καταπίεζε πολλές κοπέλες αλλά  και η καταργησή της δημιούργησε ένα καθημερινό πονοκέφαλο για το σωστό σχολικό LOOK.
  Η αλήθεια είναι ότι δεν καταργήθηκε αλλά έπαψε να είναι υποχρεωτική,οπότε όποια κοπέλα θέλει μπορεί ακόμη να τη φορέσει, ειδικά τις απόκριες!
mixanitouxronou   Oμοιομορφία στη ζούγκλα του μαυροπίνακα
Tης Ξενιας Kουναλακη
   Tο 1982, όταν καταργήθηκε η σχολική ποδιά, η απόφαση χαιρετίσθηκε από τους μαθητές και τους γονείς ως ένδειξη εκδημοκρατισμού. H καταπιεστική ομοιομορφία στα δημόσια και σε ορισμένα ιδιωτικά σχολεία αντανακλούσε ουσιαστικά την ανισότητα στις σχέσεις δασκάλων - μαθητών, με τους πρώτους να εμφανίζονται ως αυθεντίες και τους δεύτερους να συμμορφώνονται ως άλλοι τρόφιμοι σωφρονιστικών ιδρυμάτων. 
    Eξ ου και η αμφίεση φυλακισμένων... Oσο για τα γαλανόλευκα χρώματα της στολής είχαν σαφώς εθνικιστικό περιεχόμενο. Πριν από πέντε χρόνια όμως ένα γυμνάσιο στο Aμβούργο, παραδοσιακά προοδευτικό κρατίδιο της Γερμανίας, εισήγαγε το μέτρο της ενιαίας στολής. Tο χρώμα και το μέγεθος του λογότυπου στη στολή συναποφασίσθηκε από τους δασκάλους, τους μαθητές και το σχεδιαστή της. 
   Στην αρχή κάποια παιδιά επέμεναν να φορούν τα κανονικά τους ρούχα, σταδιακά όμως δεν ήθελαν να διαφέρουν κι έτσι η στολή επεκτάθηκε. Σήμερα οι 350 από τους 400 μαθητές ντύνονται εθελοντικά με άσπρα ή μπλε μπλουζάκια και ανάλογα παντελόνια - φόρμες, οι τιμές των οποίων ποικίλλουν από 7 έως 25 ευρώ. 
   Tα μικροσκοπικά τοπ με τους αφαλούς έξω είναι πλέον εκτός μόδας. Tα παιδιά έχουν τη δυνατότητα να διαλέξουν ανάμεσα σε 25 κομμάτια ένδυσης από τη σχολική κολεξιόν, η εκμετάλλευση της οποίας αποφέρει επιπλέον έσοδα στα ταμεία του σχολείου. 
    H πρωτοβουλία, που έχει εθελοντικό χαρακτήρα, ξεκίνησε από μία δασκάλα σε συνεργασία με το σύλλογο γονέων του σχολείου. Σύμφωνα με το περιοδικό Der Spiegel, οι τοπικές αρχές εξετάζουν μάλιστα το ενδεχόμενο να διευρύνουν το μέτρο σε όλα τα σχολεία του κρατιδίου, καθώς πρόσφατη έρευνα απέδειξε πως η στολή έχει ευεργετικά αποτελέσματα στο κοινωνικό κλίμα στα προαύλια. 
   Στην Eλλάδα αρκετά-παραδόξως-ιδιωτικά σχολεία (ανάμεσά τους το Kολλέγιο Aθηνών και Ψυχικού, καθώς και το Aρσάκειο) έχουν καταφύγει στη λύση της στολής, επαναφέροντας την ομοιομορφία στις τάξεις για να διασφαλίσουν... την ταξική εξομοίωση. 
    Mε δεδομένο ότι πολλά από αυτά τα σχολεία τείνουν να μεταβληθούν σε εφηβικές πασαρέλες με τα πιτσιρίκια να επιδίδονται σε διαγωνισμούς ομορφιάς για την ανάδειξη του κομψότερου και ακριβότερα ντυμένου μαθητή, το μέτρο μάλλον ανακούφισε τους γονείς, που ούτως ή άλλως στενάζουν κάτω από το βάρος των αενάως αυξανόμενων διδάκτρων. 
  Eνας έμπειρος γονιός μπορεί εξάλλου να επιβεβαιώσει πως ο χρόνος επιλογής των κατάλληλων ρούχων κάθε πρωί κυμαίνεται από μισή ώρα έως τρία τέταρτα. Συνεπώς η στολή εξοικονομεί και χρόνο και χρήμα.  Aπό την άλλη η στολή θα μπορούσε να συνδράμει αποφασιστικά στην ενσωμάτωση των αλλοδαπών μαθητών, αφού οι πολιτισμικές και γλωσσικές διαφορές ελαχιστοποιούνται, όταν υπάρχει ένας ενιαίος ενδυματολογικός κώδικας. 
   Παράλληλα με τη στολή επιτυγχάνεται η συμβολική έστω ταύτιση των μαθητών με το σχολείο τους, η αίσθηση πως ανήκουν στην ίδια σχολική οικογένεια. Oπως και στη Γερμανία, έτσι και στη χώρα μας, ενδεχόμενη υιοθέτηση μιας τέτοιου είδους ρύθμισης θα πρέπει να έχει εθελοντικό χαρακτήρα και όχι δεσμευτικό. 
  Kοινώς η στολή πρέπει να γίνει μόδα, όχι καταναγκασμός. Πάντως για να μην τρέφουμε αυταπάτες, η στολή δεν αποτελεί πανάκεια. Aκόμη κι αν αμβλυνθούν οι ενδυματολογικές ανισότητες στη «ζούγκλα του μαυροπίνακα», το βέβαιο είναι πως θα υπάρξουν έτερα πεδία ανταγωνισμού: ποιος έχει την καλύτερη μάρκα κινητού, τσάντας, παπουτσιών, ποιος φοράει αυθεντικό βραχιολάκι Nike και όχι «μαϊμού» από το Mοναστηράκι κ.λπ.
kathimerini
πηλίκιο που φορούσαν τα αγόρια.
Νομολογία 2714/1979 Σ
   Υπόθεση επιβολής σχολικής ποδιάς σε μαθήτριες μέσης εκπαίδευσης Σχολιασμός:Ρήγα Νικολία
Επώνυμο : Ρήγα Όνομα : Νικολία Μάθημα : Συνταγματικό Δίκαιο Μεταπτυχιακό Δίπλωμα Δημοσίου Δικαίου ΣτΕ 2714/1979 : 
  Επιβολή σχολικής ποδιάς στις μαθήτριες της Μέσης Εκπαίδευσης με πράξη του Υπουργού Παιδείας εκδιδόμενης χωρίς νομοθετική εξουσιοδότηση (43 παρ. 2 Σ.) – Αντίθεση στα άρθρα 4 παρ. 1, 2 και άρθρο 5 του Σ. 
   Το Γ Τμήμα του ΣτΕΕρυθραίας με την οποία επιβλήθηκε στις θυγατέρες του αιτούντος πειθαρχική ποινή αποβολής για μία μέρα από το Γυμνάσιο, γιατί αρνήθηκαν να συμμορφωθούν με τις υποχρεώσεις συγκεκριμένης αμφίεσης (σχολική ποδιά) που επιβλήθηκαν στις μαθήτριες της Μέσης Εκπαίδευσης σύμφωνα με εγκύκλιο διαταγή του Υπουργού Εθνικής Παιδείας.
    Ο αιτών υποστήριξε ότι η προσβαλλόμενη πράξη είναι ακυρωτέα, γιατί με αυτή επεβλήθη πειθαρχική ποινή για παράβαση κανονιστικής απόφασης του Υπουργού Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων η οποία ήταν άκυρη αφού είχε εκδοθεί χωρίς νομοθετική εξουσιοδότηση κατά παράβαση του άρθρου 43 παρ. 2 του Συντάγματος και ότι αντίκειται και στα άρθρα 5 και 4 παρ. 1 και 2 του Σ. 
  αφού επιβάλλει ανεπίτρεπτο περιορισμό της προσωπικής ελευθέριας των μαθητριών, ενώ παραλλήλως εισάγει αδικαιολόγητη διάκριση σε βάρος τους, εφόσον δεν επιβάλλεται ανάλογη υποχρέωση στους άρρενες μαθητές και αντίκειται ως εκ τούτου στην συνταγματικά κατοχυρωμένη αρχή της ίσης μεταχείρισης των Ελλήνων από το νόμο. 
    Το ΣτΕ δέχτηκε ότι παραδεκτώς ασκείται αίτηση ακυρώσεως κατά της εν λόγω πράξης αφού με αυτή επιβάλλεται πειθαρχική ποινή από τα αρμόδια κατά το Β.Δ. της 20.6.1955 όργανα, η οποία μπορεί κατά νόμο να κλιμακωθεί μέχρι και τη διαρκή αποβολή του μαθητού από το σχολείο ή από τα σχολεία ορισμένης περιοχής ή και ολόκληρης της χώρας, παρά την αντίθετη άποψη που εκφράστηκε στο δικαστήριο, ότι η προσβαλλόμενη πράξη έπρεπε να θεωρηθεί ως μέτρο εσωτερικής τάξης η οποία δεν προσβάλλεται παραδεκτά με αίτηση ακυρώσεως. 
  Το ΣτΕ έκρινε ότι η πράξη του Υπουργού με την οποία επιβλήθηκε συγκεκριμένη αμφίεση για τις μαθήτριες του Γυμνασίου, συντελεί στην «άρτια ηθική, ψυχική, συναισθηματική, και γνωστική διάπλαση» των μαθητριών (αφού τις απαλλάσσει από την ιδιαίτερη μέριμνα που συνήθως τις διακατέχει ως προς την αμφίεση και τις ωθεί να προσηλωθούν με ομοψυχία στα κύρια καθήκοντά τους), γεγονός που αποτελεί και τον τελικό σκοπό της Μέσης Εκπαίδευσης, κατά τον ισχύων (τότε) ν. 309/76.
   Συνεπώς, το ΣτΕ δέχτηκε ότι η πράξη του Υπουργού κείται εντός των ορίων των σχετικών διατάξεων του ανωτέρω νόμου υποβοηθώντας την εκτέλεσή τους και ως εκ τούτου, για την έκδοσή της δεν απαιτείται ειδική νομοθετική εξουσιοδότηση, αλλά αρκεί η γενική εξουσιοδότηση που παρέχεται από το Σύνταγμα προς την διοίκηση να εκδίδει τις αναγκαίες πράξεις για την εκτέλεση των νόμων. 
  Περαιτέρω έκρινε, ότι δεν υφίσταται προσβολή των συνταγματικά κατοχυρωμένων δικαιωμάτων της προσωπικής ελευθερίας και της ίσης μεταχείρισης, αφού ο περιορισμός τους δικαιολογείται εν προκειμένω για λόγο δημοσίου συμφέροντος δηλ. την άρτια διαπαιδαγώγηση των μαθητριών. 
   Εν όψει των ανωτέρω, απέρριψε τους προβαλλόμενους λόγους ακυρώσεως ως αβάσιμους, παρέπεμψε όμως την υπόθεση λόγω της σπουδαιότητάς της στην Ολομέλεια. 
  Αξίζει να αναφερθεί η γνώμη ενός μέλους του Δικαστηρίου με αποφασιστική ψήφο που υποστήριξε ότι η επιβολή μιας τέτοιας υποχρέωσης στις μαθήτριες αποτελεί περιορισμό της προσωπικής ελευθερίας τους, αντικείμενο στο άρθρο 5 του Συντάγματος που εν πάσει περιπτώσει θα μπορούσε να επιβληθεί μόνο με τυπικό νόμο ή κανονιστική διάταξη κατ’ εξουσιοδότηση νόμου. 
     Δεδομένου ότι η πράξη του Υπουργού εν προκειμένω δεν πληροί καμία από αυτές τις προϋπόθεσης (συγκεκριμένα δεν εξεδόθη βάση ειδικής νομοθετικής εξουσιοδότησης και δεν έχει δημοσιευτεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως), είναι άκυρη, και η μη τήρησή της δεν συνιστά πειθαρχικό παράπτωμα, ενώ η προσβαλλόμενη πράξη που δέχτηκε το αντίθετο, είναι ακυρωτέα.
   Εκτός από την αναμφισβήτητη προσβολή της προσωπικής ελευθερίας και της ελεύθερης ανάπτυξης της προσωπικότητας που συνεπάγεται η πράξη του Υπουργού για της μαθήτριες, η οποία δεν δικαιολογείται εν προκειμένω από λόγους δημοσίου συμφέροντος, αφού η ισχυριζόμενη ηθική και συναισθηματική ολοκλήρωσή τους θα μπορούσε να επιτευχθεί και με λιγότερο περιοριστικά για την προσωπική τους ελευθερία μέτρα, εισάγει και αδικαιολόγητη διάκριση βάσει του φύλου αντικείμενη στο άρθρο 4 παρ. 1 και 2 του Συντάγματος, αφού όπως ορθώς υποστήριξε ο αιτών και πατέρας των πληττόμενων μαθητριών δεν προβλέπεται ανάλογη υποχρέωση για τους άρρενες μαθητές. 
   Ως προς την προσβολή λοιπόν των εν λόγω δικαιωμάτων είναι καταφανής η αντισυνταγματικότητα τόσο της εγκυκλίου διαταγής του Υπουργού, όσο και των παραδοχών του ΣτΕ. Περαιτέρω, αντίθετα με όσα δέχτηκε το Δικαστήριο, το Σύνταγμα με κανένα άρθρο του δεν παρέχει γενική εξουσιοδότηση προς τους υπουργούς ή υποδεέστερα όργανα της Διοίκησης να εκδίδουν τις αναγκαίες για την εκτέλεση των νόμων πράξεις. 
  Τέτοια εξουσιοδότηση παρέχεται απευθείας από το άρθρο 43 παρ. 1 του Σ. μόνο στον ΠτΔ για την έκδοση των εκτελεστικών του νόμου κανονιστικών διαταγμάτων (με την προσυπογραφή βέβαια του αρμόδιου Υπουργού κατά το άρθρο 35 παρ. 1 του Σ.). 
   Νεαροί με πηλήκια.
   Όσον αφορά την αρμοδιότητα των άλλων διοικητικών οργάνων να εκδίδουν κανονιστικές πράξεις, το Σ. προβλέπει στο άρθρο 43 παρ. 2, ότι αυτή πρέπει να παρέχεται σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση με νομοθετική εξουσιοδότηση, ειδική και ορισμένη εκ μέρους της Βουλής, η οποία καθορίζει λεπτομερώς τα θέματα που αφορά και για τα οποία παρέχεται στο διοικητικό όργανο αρμοδιότητα να ρυθμίσει. 
   Συνεπώς, εσφαλμένα δέχτηκε το δικαστήριο ότι ο Υπουργός νομίμως επέβαλε με πράξη του συγκεκριμένη αμφίεση στις μαθήτριες βάσει της γενικής εξουσιοδότησης που παρέχεται από το Σύνταγμα, αφού τέτοια εξουσιοδότηση πουθενά δεν προβλέπεται στο Σύνταγμα. 
  Αντιθέτως, όπως προαναφέρθηκε, προκειμένου να εξασφαλιστεί η νομιμότητα της δράσης των διοικητικών οργάνων, και η υπαγωγή τους στο Σύνταγμα και τους νόμους, το Σύνταγμα προβλέπει ότι τα τελευταία δεν μπορούν να θεσπίζουν με πράξεις τους πρωτεύοντες κανόνες δικαίου (δηλ. απρόσωπους κανόνες δικαίου που ιδρύουν νέα δικαιώματα ή υποχρεώσεις για τους διοικουμένους και τους οποίους αρμοδίως θεσπίζει μόνο το νομοθετικό όργανο), παρά μόνο βάσει ειδικής νομοθετικής εξουσιοδότησης παρεχόμενης από το νομοθετικό όργανο.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.